Update van 2 november 2026. In de nacht van 1 op 2 november trof een nieuwe golf incidenten supermarkten in verschillende Europese landen. In België meldt Delhaize een incident met de koelinstallaties van een veertigtal winkels in België en Luxemburg. Carrefour België telt 15 getroffen winkels. Ook in Ierland, Zweden en Estland zijn winkels getroffen. De beschreven werkwijze is dezelfde: verdampers die vanop afstand in ontdooimodus werden gezet. De apparatuur komt niet allemaal van dezelfde fabrikant. Tot nu toe heeft niemand deze aanvallen opgeëist en is er geen officieel verband gelegd met de Franse golf. Verschillende uitbaters beperkten de schade omdat hun alarmen hen 's nachts verwittigden. De adviezen in dit artikel blijven geldig.

Maandag 12 oktober 2026: in honderden Franse supermarkten ontdekken de medewerkers die de winkel openen dat hun diepvriezers lauw zijn, de koelvitrines warm en de koelcellen oververhit. Vlees, zuivel, diepvriesproducten: hele rekken gaan de vuilnisbak in. Voor de winkelbeheerder is er niets ergers. Het verlies aan koopwaar, de lege rekken voor de klanten, de ploegen die moeten sorteren en schoonmaken, de vragen van de verzekeraar, en dat enorme gevoel van onrechtvaardigheid.

Dit artikel blikt terug op wat er gebeurd is, op wat iedereen in de eigen winkel kan nagaan, en op hoe wij een veilige bewaking van de koeling opvatten.

Wat er gebeurd is

In de nacht van 11 op 12 oktober namen hackers vanop afstand de controle over van de regelaars die de koelinstallaties van tal van winkels aansturen. Ze startten geforceerde ontdooicycli en dreven de temperaturen op tot soms 50 °C, gedurende ongeveer zes uur (volgens de groep Les Mousquetaires).

De Franse minister van Economie maakte gewag van ongeveer 700 getroffen winkels. Verschillende ketens zijn betrokken: Intermarché en Netto, Coopérative U, Carrefour, Monoprix, E.Leclerc. Het parket van Parijs meldt ook brandjes.

De verliezen verschillen sterk naargelang de grootte van de winkel. De voorzitter van Coopérative U raamt ze op enkele tienduizenden euro voor een kleine winkel en tot 200.000 euro voor een hypermarkt.

Tot nu toe heeft niemand de aanval opgeëist en zijn de daders niet geïdentificeerd. Er loopt een gerechtelijk onderzoek.

Waarom het mogelijk was

De aanval was niet gericht op de kassa's of de klantengegevens, maar op de apparatuur die de koeling beheert. Drie elementen komen in alle analyses terug.

Interfaces bereikbaar vanaf het internet. Om onderhoud op afstand te vergemakkelijken, waren de beheerinterfaces van sommige regelaars rechtstreeks bereikbaar vanaf het internet. Ze lagen dus binnen het bereik van iedereen, niet alleen van de koeltechnicus.

Apparatuur die geen updates meer krijgt. Volgens de fabrikant ging het bij de meeste getroffen toestellen om oude modellen op het einde van hun levensduur, waarvoor geen enkele beveiligingsupdate meer verschijnt. De andere draaiden met software die niet bijgewerkt was.

Slecht beveiligde onderhoudstoegang. Specialisten wijzen op zwakke beveiliging, zoals standaard inloggegevens die nooit gewijzigd werden.

Verschillende experts noemden de aanval weinig geavanceerd. Precies dat is verontrustend: ze kan herhaald worden. En dit type verbonden regelaar zit in winkels tot ver buiten Frankrijk.

Wat te doen als uw winkel dit type apparatuur gebruikt

Geen reden tot paniek, en geen reden om alleen op te treden. Deze vragen bespreekt u met uw koeltechnicus en, indien van toepassing, met uw franchisegever. Dit is wat redelijkerwijs na te gaan valt.

  1. Weet wat u hebt. Vraag uw koeltechnicus naar het merk en het model van uw regelaar, de versie van de software, en of die nog beveiligingsupdates krijgt.
  2. Weet wie er toegang toe heeft, en hoe. Is de interface bereikbaar vanaf het internet? Langs welke weg maakt uw onderhoudsfirma verbinding op afstand?
  3. Wordt de apparatuur niet meer ondersteund, plan dan de vervanging. De Franse cyberbeveiligingsautoriteit is duidelijk: een eenvoudige reset volstaat niet, het toestel blijft kwetsbaar en loopt het risico opnieuw gekraakt te worden.
  4. Isoleer het in afwachting. Geen rechtstreekse blootstelling aan het internet. Toegang op afstand uitsluitend via een beveiligde verbinding (VPN) met tweestapsverificatie, voorbehouden aan gekende adressen.
  5. Wijzig de standaardwachtwoorden op alle verbonden toestellen in de winkel.

Vervangen of isoleren: er is geen derde weg voor een toestel dat nooit meer bijgewerkt zal worden.

De blinde vlek

Eén detail van deze aanval verdient aandacht. Het gekraakte systeem was ook het systeem dat de temperaturen moest bewaken en alarm moest slaan.

Het resultaat: zes uur oververhitting, ontdekt bij de opening.

Het is een oud principe in beveiliging: je vraagt een systeem niet om zichzelf te bewaken. Een onafhankelijke getuige, die zelf meet en via een eigen kanaal alarm slaat, blijft werken, ook wanneer de bewaakte installatie gekraakt is.

Onze aanpak: scheiding door ontwerp

Dat is de keuze die wij bij Enthalpic gemaakt hebben. Onze sensoren zijn autonoom: ze werken op batterij en communiceren via hun eigen gsm-netwerk. Ze zijn niet verbonden met het netwerk van de winkel, niet met de regelaar, niet met de koelgroep.

Ze kunnen enkel lezen. Ze kunnen geen setpoint wijzigen, geen ontdooiing starten en geen instelling aanpassen. Er bestaat eenvoudigweg geen weg om dat via hen te doen. Hun rol is meten, de temperaturen continu monitoren, alarmen per sms versturen, en de cycli van de koelgroep analyseren om afwijkingen en onregelmatigheden op te sporen voordat ze tot pannes leiden.

In een situatie zoals die van 12 oktober zou de temperatuurstijging 's nachts gemeld zijn, en niet pas bij de opening ontdekt.

Deze onafhankelijke getuige meet niet precies hetzelfde als de regelaar, en dat is bewust zo: waarom de twee nooit dezelfde temperatuur tonen.

Laten we duidelijk zijn over wat we aanbieden. Onze sensoren bieden niet alle functies van een verbonden regelsysteem: ze sturen niets aan, programmeren geen ontdooicycli en vervangen de lokale regeling van de installatie niet.

Afhankelijk van de behoeften spelen ze een van twee rollen. Voor sommige winkels vervangen ze de supervisie op afstand (temperatuuropvolging, alarmen, historiek) voor een fractie van de kostprijs. Voor andere, die hun installatie op afstand moeten aansturen, vormen ze een aanvulling, tegen een verwaarloosbare kost, als onafhankelijke getuige. De prioriteit blijft dan het regelsysteem goed te beveiligen.

Het is één beschermingslaag tussen andere: nuttig voor sommigen, op zich onvoldoende voor anderen.

Tot slot

Deze aanval heeft honderden ploegen die er niets aan konden doen duur gekost, in koopwaar, tijd en zenuwen. Hij herinnert eraan dat koeling, lang beschouwd als een louter technische zaak, een beveiligingskwestie geworden is.

Er bestaat geen pasklare oplossing. Er zijn eenvoudige dingen om meteen na te gaan, oude apparatuur om te vervangen, en goede redenen om de bewaking niet uitsluitend toe te vertrouwen aan het systeem dat men wil beschermen.

Wilt u erover praten, dan staan we voor u klaar.

Bronnen